CEZA  DAVALARINDA  İSTİNAF 
Reklam
NEVİN DEMİREL

NEVİN DEMİREL

HUKUK

CEZA  DAVALARINDA  İSTİNAF 

06 Ocak 2019 - 18:08


Değerli  okurlarım  bu makalemde  siz  değerli  okurlarıma  ceza  davalarında  istinaf  kanun  yolundan bahsetmek    istiyorum  . 

İstinaf  mahkemeleri    ilk  derece  mahkemelerinin  yani  yerel mahkemelerin  vermiş  olduğu kararı     hukuka  aykırılık  olup  olmadığı     yönünden inceler. 

Yargıtayın  iş  yükünü  azaltmak  amacı  ile  kurulmuş bir  kanun  yoludur.    Burada  ilk  derece  mahkemelerinin  vermiş  olduğu  kararlar  istinaf mahkemeleri tarafından  denetlenir  ve  hukuka  uygun  hale  getirilir

İlk  derece  mahkemesinin   verdiği  karar  aleyhine  öncelikle  yapılacak  şey  istinaf  kanun  yoluna  gitmektir.  Şartları  oluştu ise  yargıtaya da  temyiz  yoluna  gidebilirsiniz  . 

İstinaf  mahkemesi  sizin talebiniz   olmadan  yerel  mahkemenin  kararını  incelemez.  Bunun  için  sizin talep  etmeniz  şart.

Siz  15  sene  ve  daha  fazla  hapis cezasına  mahkum oluysanız  İstinaf  mahkmesi  yani  Bölge  Adliye  Mahkemeleri  zaten  sizin  dosyanızı  resen  yani siz talep  etmesenizde  inceler. 

Peki  gelelim  siz  bir  kararı  nasıl  istinaf  edeceksiniz  . öncelikle  size  ceza  veren mahkemeye yazılı bir  dilekçe  vererek istinaf edebilirisniz.  Ya  da  o mahkemenin katibine  gidersiniz  sözlü olarak  da kararı  istinaf mahkmesine  göndermek istediğinizi  söyleyebilirsiniz.  

Peki  siz  bu kararı  ne  kadar  sürede   istinafa  göndermelisiniz?

Karar  sizin  yüzünüze  hakim tarafından  açıklandı  ise  siz   bu kararı  7  gün içinde  istinaf mahkemesine  göndermek  zorundasınız.Ama bazı  durumlarda  siz  duruşmada  hazır  olmayabilirsiniz ve  mahkemeniz o  gün karar  vermiş  olabilir  bu    durumda  karar  size  tebliğ  edilir    bu kararın size   tebliğinden   itibaren  yine  aynı şekilde   7  gün  içinde  sizin  bu kararı  istinaf  mahkmesine  gönderilmesi  için başvuru  yapmanız  gerekmektedir.

Peki  bizim  için  verilen  kararı  oranın  cumhuriyet  savcısı  da  istinaf mahkemesine  gönderebilir mi  ?  Evet  gönderebilir.   Ama  cumhuriyet    savcısı  istinaf mahkemesine  gönderirken  açıkça  gerekçe  göstermek  zorundadır.Peki  biz  cumhuriyet  savcısının   kararımızı  temyiz  ettiğinden  nasıl haberdar  olacağız.  ?  Size    zaten  cumhuriyet  savcısı  aleyhinize  istinafa  gönderirse  bu dilekçesi  tebliğ   edilir  ve  edilmek  zorunda .

Peki   bu  dosyanın  müştekisi  katılanı    katılma talebi karara  bağlanmamış  kişiler  suçtan  zarar  gören kişiler  istinafa  dosyanın  gönderilmesini   isterken    dilekçesinde  gerekçe  göstermek  zorunda mı  ?  Hayır  göstermek  zorunda  değil  onlar  gösteremse  de  dosya  istinafa  gider.

Tüm  meslekdaşlarımın  dikkatine   siz  istinaf  dilekçesinde  gerekçe  göstermek zorunda  değilsiniz.  Yani  siz  gerekçe  gösterseniz  de  göstermeseniz  de  istinaf mahkemesi  inceleme yapmak  zorundadır.  Ama   tabi ki  gerekçe  gösterirseniz  istinaf  mahkemeleri  kararı  daha  iyi  denetler 

Biz  istinaf  incelemelerini    duruşmalı  isteyebilir  miyiz  ?Evet isteyebiliriz .  Ama  tabiî ki  bunu  istinaf  mahkemesinin bunu  uygun  görmesi  gerek  . 

Eğer  istinaf mahkemesi  duruşma  yapılması  talebinizi kabul  etti  diyelim  o  zaman    duruşma  yapar  ve  duruşmanın  sonunda  ya  sizin  istinaf başvurunuzu  red  kararı  verecek  ve  ya    yerel mahkemenin kararını   kaldırarak  yeniden  karar  verecek  . Yani  ya  reddedecek  ya  da  kendisi  kara  verecek  başka  şans yok .  İstinaf  mahkemesi   yerel mahkemenin  kararını  bozayım  yeniden  karar  versin  diye  yerel mahkemeye göndermez. 

Biz  Avukatlar  yerel  mahkemelerin  verdiği  son  nihai  kararları  istinafa  göndeririz  mesela  beraat  kararını mahkumiyet  kararını  davanın  reddi  gibi    düşme  gibi kararları  istinaf mahkemesine  göndeririz.Tabi bu  arada  bazı  arar  kararlar  oluyor  başak  kanun  yolu kapalı  olan  ara kararlar   biz  onları  da  istinafa  gönderebiliyoruz.  Ama  mahkemenin verdiği  ara  karar aleyhine  siz  itiraz  etme  durumunuz   olmasına  rağmen  itiraz  etmediniz  bu  durumda  siz   istinafa  gidemezsiniz değerli  dostlarım  . Yani  o  şansı  kaybetmiş  olursunuz  . 

Peki  hangi kararlar  resen  istinaf denetimine  tabi  olacak  ? 

Aldığınız  ceza  15  yıl  ya  da  üstü ise  tabiî ki  resen istinafa  gidecek  .   

Peki  bir  mahkemenin  dosyasında  yargılanan  birden  fazla  sanık  varsa ve  bu  sanıklardan  bazıları  istinafa  gönderdi  bazıları  göndermedi   ise  bu  durumda kararı istinafa  göndermeyen  kişiler yani  sanıklar  da  yararlanabilir  mi   çıkacak karardan  ? tabiî ki  elbette  yararlanır  .Biz buna  istinafın  sirayeti  deriz.  O  kararı  istinafa  göndermeyen  sanıklar  da  eğer  istinaf  isteminde  bulunmamış    olan  sanıklar da  bu karardan  yararlanır. Mesela   güveni  kötüye  kullanma  suçunu  sizin mahkmenizin  hakimi   emniyeti  suistimal olarak  değerlendirdi   ve  yanlış  bir  değerlendirme  yaparak  hüküm  kurdu diyelim  bu kararı  istinafa  bazı  sanıklar  gönderdi  bazıları  göndermedi ise  istinaf  mahkemesi  de  hakimin  verdiği  kararı  suç  vasfında yanılma  nedeni ile  bozdu ise  bu karardan  tüm  sanıklar  tabiî ki  elbette  yararlanacaktır.

Peki  biz  hangi  kararları   istinaf  mahkemesine  gönderemeyiz  yani  kanunen  bu konuda  hangi noktalarda  kısıtlıyız  ??

Size  mahkeme  tarafından  sadece  adli  para  cezası verildi  ise  siz  bu kararı    istinaf  mahkemesine  kesinlikle  gönderemezsiniz.  Ama size önce  hapis cezası  verildi  ve  sonra  bu karar  adli para  cezasına  çevrildi  ise  bu kararı  tabiî ki   istinafa  gönderebilirsiniz  değerli  dostlarım  ..

Mesele  siz  hırsızlıktan  6  ay  hapis  cezası verildi  bu ceza  adli para  cezasına  çevrildi  ve  size  2000 tl  adli para  cezası  verildi  ise  siz bu kararı  istinafa  gönderebileceksiniz 


Size  verilen  cezanın kanundaki  üst  sınırı   500  günü  geçmeyen   adli para  cezasını  gerektiren bir  suç ise  ve siz bu  suçtan beraat  etti iseniz  bu karar   aleyhine  istinafa  gidemezsiniz. .
Bazı özel  ceza  yasalarında  kesin  olduğu  yazılı     olan  hükümler  aleyhine  de siz   istinafa  gidemezsiniz  .

Akıl  hastaları  hakkında  verilen  güvenlik  tedbirleri  hakkında  istinafa  gidilmez  .  Aynı şekilde  çocuklara  verilen  güvenlik  tedbir  kararına  karşı  istinafa  gidilemez. 

Biz  yeter ki  istinaf mahkemesine   usulüne  uygun  istinaf başvurumuzu  yapalım  Mahkememiz  başvurumuzu   istinaf mahkemesine  gönderir. Burada  yargıtaydakinin aksine  size  istinaf mahkemesi  cumhuriyet  savcısı  görüşünü  tebliğname  ile  siz  gönderecek  diye  beklemeyin  yanılırsınız  Savcı burada   görüşünü  duruşmada sözlü  olarak bildirir  ya  da  istinaf  dosyanıza  görüşünü  yazılı  olarak  koyar  . 

Diyelim  istinaf mahkemesine  dosya  geldi  istinaf mahkemesi  ne  yapacak  tabiî ki  ön  inceleme yapacak  .Bu ön  incelemesinde  sizin  istinaf başvurunuz  süresinde  oldu mu  olmadı mı  ona  bakar  kendisi  yetkili mi  değil  mi  ona bakar.   Diyelim ki  siz  istinaf başvurusunda  bulundunuz  ama  ön  incelemede   başvurunuz  reddedildi  bu karara  itiraz  edebilir miyim  nereye itiraz  edebilirim  Avukat hanım  derseniz  .  Tabi ki  edebilirsiniz  bir  sonraki  daireye  edebilirsiniz  .    . 

İstinaf mahkemesinin  sizin  dosyanızı  esastan incelemeye  alabilmesi için  usuli  bir  eksiklik olmaması  gerekiyor  dosyanızda  .  usuli  eksiklik  olmadığına kanaat  getirirse  dosyanızı   esastan incelemeye  alır  .

.Evet  siz  tüm  aşamaları  geçtiniz  ve  istinaf    mahkemesinde  dosyanızın esatan incelemeye alınmasına  hak  kazandınız  peki istinaf  mahkemesi  nasıl karar  verecek  dosyanız  hakkında  ?

İstinaf  mahkemesi dosyanızı  inceleyerek  esastan başvurunuzu  reddedebilir.
Veya  kendisi  yerel mahkemeymiş  gibi hareket  eder ve gördüğü hukuka  aykırılıkları  düzelterek  kararı  onaylar  yani kendisi  yerel mahkeme  hakimin  kararını  düzeltir  onarır ve  düzelterek  onaylama  kararı  verebilir.
İstinaf mahkemesi   önemli  hukuka  aykırılıklar  tespit  ederse  yerel mahkeme  kararını   bozar  ve  dosyanın  yeniden  incelenmek  üzere  ve  karar verilmek  üzere  yerel mahkemeye  gönderebilir. 
  Yada  dosyanın    istinaf  mahkemesinde  yeniden  görülmesine  ve  duruşma  hazırlığı  işlemleri yapılmasına  karar  verir .
Peki   siz  istinaf başvurusunda  bulundunuz  ve  istinaf  mahkemesi  sizin  bu  başvurunuzu  esastan  reddetti  bu ne  anlama  gelir??

Bunun  yasal  anlamı  sizin hakkınızda  karar veren  hakimin kararı  istinaf mahkemesi hakimlerince  doğru bulunmuş ve  hiçbir hukuka  aykırılık bulunmamış  demektir.  Bu durumda  ne   olacak peki  ? istinaf incelemesi   sona  erecek  demektir.  Bunun yasal anlamı  değerli  dostlarım  . 

Peki  istinaf mahkemesi  ne  gibi  durumlar  oluştuğunda  hakimin  kararını  esastan  reddedebilir  ?

Yerel  mahkemenin  kararında  usuli bir  eksiklik   yoksa  hukuka  aykırılık  yoksa  delilleri  değerlendirmesinde  bir  hatası yoksa  sanığın  suçu işleyip işlemediği   konusundaki  hukuki  görüşünde bir  yanılması yoksa  istinaf  yerel mahkeme hakiminin kararının   onalar  değerli   dostlarım . 

Peki  biz  ceza  aldık istinafa gittik  istinaf  da  hakimin kararını  doğru buldu  Avukat hanım  şimdi biz ne  yapacağız  diyorsanız işte cevabı  sizin kararınız  yargıtaya  temyiz  edilebilecek karar  ise  yargıtaya  temyiz  edebilirsiniz  ama  yargıtaya  gönderilmeyecek  karar ise  maalesef kararınız  kesinleşmiştir diyebilirim . 

İstinaf  hakimleri  yerel mahkemenin kararını  düzelterek  onaylayabilir  dedim  az  önce  burada istinaf hakimleri yerel mahkeme hakimlerinin  kararında  hukuka  aykırılık  olduğunu tespit  etmiştir  ama bunu  basit  hata olarak  görmüştür  ama  bunu  yerel mahkeme  hakimine  göndermeye  gerek  görmeden   basit bir  şekilde kendisi  düzeltebileceğine kanaat  getirerek    kararı  düzelterek  onaylar  ve  sizin başvurunuzu  esastan reddeder örneğin  hakim  yanlışlıkla  kanun maddesini    kararında  yanlış  yazmış olabilir  cezayı  artırırken ya  da  indirirken gerekli indirim  ya  da  artırım eksik ya  da  yanlış  yapılmışsa bu  gibi  hakimin  ufak  tefek hatalarını  düzelterek    onaylama  kararı  verebilir.   Örneğin  davayı kazanan  Avukatın ücretini   hesaplarken yanlışlık  yapılmışsa  bu gibi basit hataları  istinaf hakimleri  düzelterek  başvurunuzu  esastan  reddedebilir.

Siz  şartları    oluştu  ise  esastan  red  kararına  karşı  bu  kararı  yargıtaya  taşıyabilirsiniz  değerli  dostlarım  . 

İstinaf  mahkemesi   sizin  istinaf  başvurunuzu inceledikten  sonra  yerel  mahkeme hakiminin kararında  önemli hukuka  aykırılıklar  tespit  ederse  yerel  mahkeme  hakiminin  kararının  bozulmasına  ve  davanın  yerel mahkeme  hakimine  gönderilmesine  karar verir. 

Bunlar   ne  gibi  durumlardır   siz  değerli  dostlarıma  açıklayayım  mesela  siz  duruşma  esnasında  hakimi  reddettiniz  siz  reddettiğiniz   halde  hakim   davaya  bakmaya  devam  etti  ve  karar  verdi  diyelim  bu  bozma  nedenidir. İstinaf  o hakimin kararını bozar  . 

Yine  örneğin  duruşmada  hazır  bulunması  gereken  kişilerin  yokluğunda  karar verilirse  bu  da  bozma  nedenidir. 

Peki  istinaf  mahkemesi yerel   mahkeme  hakimin  kararını  bozdu  yerel mahkeme  hakimi  ne  yapacak ?  yerel mahkeme  hakimi  yeniden yargılama  yapacak    bu  durumda yerel mahkeme  hakimi  eski kararında   direnme  kararı  veremez  .  Yerel mahkeme  hakimi  sizin  size ceza veren hakiminiz istinaf  hakimlerinin  tespit  ettiği  hukuka  aykırılıkları  giderecek ve  yeniden yargılama  yapacak  ve  vicdanen  yeniden karar verecektir.    Yeniden  hüküm  tesi  edecektir  Burada  yerel mahkeme hakimi  bağımsızdır  bu  güvence  altındadır.  Yeni bir  yargılama ile  eski  eksiklikleri  de  gidererek yeni karar vermek zorundadır. 

Eğer  istinaf mahkemesi  yaptığı yargılama  sonucunda  yerel mahkeme kararının  bozulmasına  gerek kalmadan  bir  kovuşturma  yaparak    kendinsin yeniden  bir  karar vermesini  mümkün  görürse davanızın  istinaf mahkemesinde  görülmesine  karar  verebilir.  Örneğin  yerel  mahkeme  kararı  gerekçesiz  ise  ve  ya  savunma  hakkı  kısıtlandı  ise  bu  eksikliği   kendisi yargılama  yaparak  yerel mahkmenin kararını  bozmadan   duruşma   yaparak  karar verir  tabiî ki bu arada    bu  duruşmada  sanki yeniden  sil baştan mahkeme  oluyormuşçasına  keşif yapabilir  tanık  dinleyebilir   bilirkişi  dinleyebilir.

Peki  istinaf  mahkemesi   duurşma  yapılmasına  kara  verdi  diyelim  tutuklama  kararı verebilir  mi  ?  Evet  verebilir  ?  Adli kontrol kararı verebilir  mi  ?  Evet verebilir  .  Peki bizi  tahliye  edebilir  mi  ?  Evet  edebilir  .  Yakalama  kararı verebilir  mi  ?=  Evet verebilir  . 

Peki  biz  istinaf  mahkemesinin  esatan  red  kararını  temyiz  edebilirmiyiz  ?  Evet  edebiliriz . 

İstinaf  mahkemesi   yerel mahkemenin kararını  kaldırdı ve  yeniden hüküm verdi  bu karar  aleyhine  yargıtaya  temyiz başvurusunda bulunabilir miyiz  ?   evet bulunabiliriz  .Peki  uygulamada  istinaf  mahkemesinin  bazı kararları  kesin oluyor  biz  Avukatlar  olarak bu kararları  yargıtaya  taşıyamıyoruz   peki bu kararları  istinaf mahkemesi  cumhuriyet  savcıları   itiraz  ederek  yargıtaya  gönderemez  mi  ?  Evet  gönderebilir  .  savcılar  itiraz  ederek  gönderebilir .  Başsavcı ya  resen  ya  da  sizin  ona  yapacağınız  itiraz ve  istek üzerine  harekete  geçerek    30  gün  içinde  itiraz  edebilir .  Ama  sanık  lehine  istinaf  savcısı  itiraz  edecek ise  bunun için  bir  süre  sınırı  yoktur.    5  sene  sonra  bile  sanık lehine  itiraz  edebilir  yargıtaya  .

   .Siz  yerel mahkeme  tarafından  hakkınızda verilen  kararı    istinaf mahkemesine  taşıdınız  diyelim  istinaf mahkemesi  kararı  eğer  sadece  siz   temyiz  ettiyseniz  sizin  aleyhinize  bir  karar veremez.  Yani  yerel mahkeme  hakiminin  verdiği  cezadan  daha  fazla  ceza  veremez  biz  buna  hukukta  aleyhe  bozma  yasağı  deriz  .

Ama  sizin  hakkınızda  verilen  kararı  savcı da  temyiz  etti  ise  aleyhinize  istinafta  karar çıkabilir. 

Bu  konudaki  tüm  sorularınızı   0  532  508 90  45  nolu  irtibat telefonuma bildirebilirsiniz. 

AVUKAT NEVİN  ÖMEROĞLU  DEMİREL  İSTANBUL  BAROSU  AVUKATI 

İRTİBAT  TEL 0  532  508 90  45  BAKIRKÖY/İSTANBUL

YORUMLAR

  • 0 Yorum